A enfermeira especialista en saúde mental, Carmen Vallejo, obtivo un sobresaliente cum laude pola sua tese doutoral
O traballo é froito dunha investigación de anos con máis dun centenar de pacientes psiquiátricos graves da Área Sanitaria de Vigo
A orixe do estudo produciuse ao observar que este tipo de enfermos adoitan ter uns hábitos de vida pouco ou nada saudables
A enfermeira especialista en Saúde Mental, María del Carmen Vallejo
Curto, vén de doutorarse, tras obter sobresaliente cum laude na
tese que leu hai agora un mes. No
traballo demóstrase que a realización de actividades de bos hábitos produce
importantes beneficios en pacientes con enfermidades mentais graves e que ademais
presentan síndrome metabólico.
A tese doutoral estivo dirixida polo investigador do Grupo de
Neurociencia Traslacional do Instituto
de Investigación Sanitaria Galicia Sur, Carlos
Spuch, e polo xefe do servizo de Saúde Mental da Área Sanitaria de Vigo,
José Manuel Olivares.
Vallejo Curto ten unha longa experiencia como enfermeira en saúde mental
no Sergas. De feito traballou na Unidade de Agudos e, desde hai máis de seis
anos está no Hospital de Día de Psiquiatría, no Nicolás Peña, ademais da súa
faceta de docente na Escola de Enfermaría de Povisa. Agora dá un paso máis na
súa carreira, coa obtención do doutoramento.
Enfermos con hábitos de vida pouco
saudables
“Atención da
Síndrome Metabólica en pacientes con
trastorno mental grave; relación da
neurohormonas hipotalámicas e a
súa relación coa psicose”, é o título da tese
coa que obtivo o doutoramento, despois dos estudos que se prolongaron
durante varios anos con máis dun centenar de pacientes.
A tese partiu da constatación de que as
persoas que padecen unha enfermidade mental grave teñen entre un 20 e un 40%
máis de probabilidade de morbi-mortalidade que a poboación xeral, sobre todo de
sufrir efectos cardiovasculares adversos.
Ademais, adoitan manter uns hábitos de vida pouco saudables, por exemplo
altas taxas de tabaquismo, altos niveis de sedentarismo, así como falta de
exercicio físico e hábitos alimenticios insanos, o que lles pode levar a ter
enfermidades non transmisibles como a obesidade, diabetes, ou síndrome metabólico, entre outros. Estas persoas non
adoitan visitar de forma rutineira aos seus médicos de atención primaria, polo
que é importante que desde os dispositivos de saúde mental realícenselles
controis de saúde.
Un traballo de moitos anos
O traballo de campo dividiuse en tres bloques. O primeiro, que durou 3
anos, consistiu no seguimento dos parámetros físicos e analíticos dos pacientes
respecto á síndrome metabólica. No segundo, estudáronse os
hábitos de vida dos pacientes respecto a súa alimentación, actividade física e
consumo de tabaco. Nestes dous bloques iniciais
participaron 103 enfermos.
No terceiro bloque seleccionáronse 12 pacientes para realizar un programa
de exercicio físico planificado a diario, durante un período de seis meses, coa
participación de dúas enfermeiras de saúde mental que acompañaron aos enfermos.
As medicións de parámetros físicos, analítico, hormonais e proteómicos, foron
claves para o desenvolvemento da investigación.
A clave: actividades e exercicios programados
“Os resultados obtidos demostran que as persoas cun trastorno mental grave presentan altas taxas de síndrome metabólico”, explica María del Carmen Vallejo. “Cando estes pacientes realizan actividades programadas e enfocadas a mellorar os seus malos hábitos, como pode ser un programa de exercicio físico, non só mellora a súa saúde, senón que se producen cambios positivos a nivel hormonal, sobre todo en hormonas neurometabólicas ou neuroendocrinas”, conclúe.