Segundo o ránking Dyntra cumpre 156 de 169 indicadores e acada unha porcentaxe do 92,31%

“O resultado di que a Universidade está no bo camiño do goberno aberto”, asegura Maribel Doval 

Transparencia institucional, comunicación pública, participación e colaboración, transparencia económica-financeira e contratación de servizos. Estes son o cinco eixes ou temáticas que avalía a plataforma colaborativa de transparencia Dyntra, que centra a súa actividade na medición e xestión do goberno aberto nas organizacións. No seu último ránking, publicado co gallo da Semana de la Administración Abierta de 2022, Dyntra sitúa a Universidade de Vigo como a primeira administración pública galega e a terceira universidade de España máis transparente. Ademais, a UVigo confírmase como a sexta administración pública de España en transparencia. “Valorámolo moi positivamente. A UVigo é un bo modelo a seguir por outras administracións con menos cultura de transparencia e rendemento de contas, un bo espello no que mirarse”, sinala a vicerreitora de Benestar, Equidade e Diversidade, Maribel Doval.

Neste ránking dinámico que elabora Dyntra, a UVigo estreábase en 2018 cumprindo un 62,88% dos indicadores. Pasados catro anos, nos que a institución académica viguesa ocupou habitualmente os tres primeiros postos, chegando incluso ao primeiro, na clasificación de universidades, a UVigo acada un 92,31% de cumprimento de 156 de 169 indicadores.“O incremento no número de indicadores avaliados, que pasaron dos 137 a 169, complica manterse nas primeiras posicións”, destaca Doval, que tamén pon de manifesto a importancia de dar máis impulso a estas cuestións, “que teñen moito que ver coa Responsabilidade Social e o goberno aberto, e coa nosa reputación. Que a UVigo sexa líder é unha mostra de que a transparencia é un dos valores estratéxicos na nosa universidade, algo no que temos escalado bastantes puntos porcentuais nos últimos anos”, confirma.

Na clasificación de administracións públicas españolas, das case 700 avaliadas, a UVigo sitúase no sexto posto, por debaixo das universidades de Murcia e Huelva, os concellos de Pozoblanco e Fuengirola e a Generalitat Valenciana. Cunha porcentaxe de cumprimento dos indicadores avaliados do 92,31% , a Universidade de Vigo é ademais a administración pública galega máis transparente, cinco postos por diante da segunda que é a Deputación Provincial de Ourense, que acadou unha porcentaxe de cumprimento do 90,48%. Mentres, no ránking de universidades, que avalía 77 institucións académicas públicas e privadas, Murcia e Huelva, encabezan a clasificación, seguidas de Vigo, que se sitúa por diante da Universidad Complutense, Burgos, Valladolid e A Coruña, que ocupa o sétimo posto do ránking, xunto á Universidad Rey Juan Carlos.

Máis do 90% de cumprimento en todas as áreas avaliadas

Nos cinco eixes ou temáticas avaliadas, a UVigo acada os mellores resultados de cumprimento dos indicadores en Transparencia económico- financeira (95%) e Contratacións de servizos (94,74%), mentres que en Comunicación pública acadouse un 92%; en Transparencia institucional un 91,67% e en Participación e colaboración un 90,48%. En canto a indicadores concretos, destaca o 100% de cumprimento en procedementos de contratación de servizos, así como nos que teñen que ver co dereito ao acceso á información e a atención e información ao alumnado, os referidos á e-administración e á comunicación pública e o da información sobre a estrutura e as normas da universidades. 

“O resultado deste ránking di que a UVigo está no bo camiño do goberno aberto”, asegura Maribel Doval, que en relación con aqueles indicadores nos que a institución no acada o “aprobado”, explica que es “porque non fixo de maneira que todo o mundo poida acceder á información de xeito sinxelo, ou ben por que hai algúns indicadores aos que lle demos pouca importancia interna, como o enlace a redes sociais das decanas e decanos, ou que se publique a axenda dos decanatos, que non obstante, son os ránkings de transparencia empezan a ter en conta. Tamén ás veces é difícil saber ata onde podemos chegar con cuestións de privacidade e ata onde coa transparencia, é bastante complexo”. 

Accións pendentes a prol dunha maior transparencia

A posta en servizo dun portal de Open Data, facer o Portal de Transparencia de máis accesible para a cidadanía en xeral, ou a incorporación de perfís de analistas de datos e prospectiva, son para a vicerreitora de Benestar, Equidade e Diversidade, cuestións que a UVigo debe acometer para seguir mellorando a súa posición nos ránkings, pero sobre todo para “achegar a información a todas as persoas, sen exclusión”. Neste sentido, Doval incide en que a cidadanía valora positivamente o goberno aberto e cada vez son máis as entidades que se fixan nestes indicadores “porque lles transmitimos que somos moi fiables á hora de facer acordos ou contratos, por exemplo. Pero as familias e os futuro alumnado tamén o valorará cada vez máis”, asegura a vicerreitora, para quen “na UVigo non só ensinamos e aprendemos con calidade, non só investigamos, innovamos e transferimos moi ben, senón que o facemos de forma aberta e responsable”.

Despois de dous anos de intenso traballo, o equipo de aeromodelismo da Universidade de Vigo, chamado UVigo Aerotech, está listo para competir a vindeira semana na Air Cargo Challenge 2022, en Alemaña. Farao co seu aeromodelo CORV-0, un drone deseñado, fabricado e ensamblado polos arredor de 27 alumnos e alumnas da Escola de Enxeñaría Aeronáutica e do Espazo e da Escola Superior de Enxeñaría Informática do campus de Ourense implicados nesta iniciativa.

“Xa estamos listos. En 2020 naceu UVigo Aerotech cun obxectivo claro, deseñar un drone de ala fixa con métodos de enxeñaría para participar en competicións de ámbito internacional, e conseguímolo”, subliña o equipo. A iniciativa, lembran os seus membros, botou a andar a principios de 2020 co apoio do profesor Guillermo Rey e cunha primeira tempada que rematou co deseño do AZOR-0, unha aeronave de máis de catro metros de envergadura e capaz de levantar ata 12 quilos. Coa experiencia deste precedente, o equipo lanzouse ao deseño, fabricación e construción do aeromodelo agora presentado.

Froito dun traballo en equipo

Segundo detallan desde UVigo Aerotech, “en primeiro lugar levouse a cabo o deseño e simulacións pertinentes para garantir que a aeronave cumpría coas necesidades. Posteriormente, procedeuse á fabricación do mesmo, que consistiu no laminado en fibra de carbono e posterior curado en autoclave, onde se obtería a peza final, ademais da fabricación das pezas de aluminio que conformarían a estrutura interna e o tren de aterraxe”. Unha vez finalizada a fabricación procedeuse a ensamblar o aeromodelo e tras varias iteracións das pezas logrouse obter un avión capaz de voar e cumprir coas expectativas que nun primeiro momento se esperaban por parte do equipo. Estas tarefas de fabricación e ensamblaxe foron realizadas no Centro de Investigación, Transferencia e Innovación (CITI) da UVigo, situado no Parque Tecnolóxico de Galicia. As probas de voo e o adestramento do equipo para pilotar o drone foron realizadas pola súa banda no Club de Aeromodelismo de Ourense.

O alumnado realizou o seu traballo dividido en cinco departamentos co obxectivo de cubrir todas as necesidades do proxecto de forma organizada. Estes departamentos foron Electrónica e Control (no que se implementaron os circuítos do aeromodelo e se elixiu tanto o hardware como o controlador empregados); Propulsión e Dinámica (que se ocupou do deseño, mantemento e ensamblaxe do motor, ademais do deseño e fabricación do tren de aterraxe); Aerodinámica (que abrangueu o deseño e fabricación dos elementos aerodinámicos do modelo que permiten levantar a carga de pago necesaria); Estruturas (que estudou as necesidades estruturais do modelo e encargouse da fabricación) e Organización e Márketing (que se dedicou á organización interna e xestiona as redes sociais e a representación do equipo).

Froito do traballo realizado naceu CORV-0, un aeromodelo dunha envergadura alar de 2,2 metros; unha velocidade máxima de 90 km/h; un peso máximo ao despegue (MTOW) de 5 kg; un peso baleiro operativo (OEW) de 3,8 kg e unha carga útil (payload) de 1,2 kg. Algúns dos sinais de identidade da aeronave con selo ourensá na competición, comentan desde o equipo, serán as súas prestacións, entre as que destacan o deseño aerodinámico propio optimizado para a competición, o deseño das superficies de control ou a estrutura fabricada en fibra de carbono, realizados polos membros do equipo.

Un “drone médico”

Á Air Cargo Challenge, considerada unha das competicións interuniversitarias de enxeñaría aeronáutica máis importantes de Europa, onde ata 30 das mellores universidades do mundo compiten por crear o mellor deseño dunha aeronave destinada a facer unha tarefa concreta, asistirán nove membros de UVigo Aerotech. A competición consistirá en completar un circuíto transportando a maior carga posible, neste caso bolsas de sangue, dando á aeronave a finalidade dun «drone médico». Os equipos serán valorados polas probas de voo, a inspección técnica da aeronave e a enxeñaría detrás do deseño. A cita arrancará o 5 de xullo, onde se levará a cabo a inspección técnica, e rematará o día 8. “Cabe destacar que somos o único equipo galego que participa na competición, xunto a outros tres equipos españoles”, sinalan desde UVigo Aerotech.

No desenvolvemento desta iniciativa desde UVigo Aerotech fan fincapé no seu agradecemento a todas as entidades públicas e privadas que colaboraron e colaboran co equipo. O proxecto, comentan, non sería posible sen o apoio das empresas e entidades patrocinadoras, entre las Coasa, Utingal, Altair, Dosmasdos, Gurit, Europrecis, Mecadis, Marine Instruments, o CITI, a Escola de Enxeñaría Aeronáutica e do Espazo e a Axencia Galega de Innovación. “A súa colaboración e respaldo foron fundamentais para facer realidade o noso soño”, afirman.

O aeromodelo, sinalan desde UVigo Aerotech, “está xa de camiño a Alemaña, polo que agora só falta vivir o desenlace dunha historia que ten durado os dous últimos anos”. O equipo, recalcan os seus membros, acode á competición co obxectivo e a ilusión de facer o mellor papel posible pero alén do resultado que se acade en Múnic, subliñan que o maior premio deste proxecto é “todo o que aprendemos durante o proceso”. Foron, destacan, dous anos de intenso traballo en equipo nos que afrontaron o complexo reto non só de deseñar senón tamén de fabricar un aeromodelo listo para a competición real, colaborando no proceso con numerosas empresas e entidades. Satisfeitos e orgullosos do traballo feito e os resultados acadados, afirman, “confiamos en seguir realizando proxectos cada vez máis prometedores tras esta competición”.